Rozporządzenie w sprawie opakowań i odpadów opakowaniowych (PPWR) jest w ostatnim czasie odmieniane przez wszystkie przypadki i zajmuje coraz więcej miejsca na konferencjach branżowych. Prowadzone są rozmowy na temat sposobów przygotowania do poszczególnych etapów, a także dyskusje na temat zasadności wdrożenia i terminów. Nie da się ukryć, że będzie to stopniowa, ale wciąż rewolucja dla klientów końcowych i drukarni, dlatego warto zastanowić się, po które materiały opakowaniowe sięgnąć.
PPWR i opakowania
Rozporządzenie, które weszło w życie 11 lutego 2025 r. i którego podstawowe stosowanie rozpocznie się 12 sierpnia 2026 roku, kładzie nacisk na kilka obszarów mających wpływ na wybór materiału do produkcji opakowań:
– zakaz wykorzystywania PFAS w opakowaniach;
– opakowania powinny być projektowane pod kątem recyklingu;
– należy dostosować wielkość opakowań;
– opakowania powinny być czytelnie oznakowane i zgodne z systemami selektywnej zbiórki;
– udział materiałów nadających się do recyklingu oraz recyklatu powinien być jak najwyższy 1.
Nacisk na powyższe sprawia, że naturalnym kandydatem na następcę opakowań z tworzyw sztucznych jest powszechnie akceptowalny surowiec w strumieniu recyklingu – papier.
Nie oznacza to jednak, że przejście na papier rozwiązuje wszystkie problemy, przed którymi stają producenci, bowiem duża część produktów wymaga ochrony przed wilgocią, tlenem oraz tłuszczem. Odpowiedzią na te wyzwania może być zastosowanie papierów funkcjonalnych, które zapewniają ochronę zbliżoną do opakowań wykonanych z tworzyw sztucznych.
Dorota Kośmider: Możemy wykorzystać właściwości papieru zgrzewalnego do szybkiego oraz skutecznego zastąpienia papierów z polietylenem, bez ponoszenia dodatkowych kosztów
Papier zgrzewalny
Jednym z materiałów, który może częściej pojawiać się na sklepowych półkach, jest papier zgrzewalny. Jest to materiał celulozowy pokryty warstwą umożliwiającą tworzenie szczelnych zgrzewów pod wpływem nacisku i temperatury. Chroni on skutecznie żywność i produkty niespożywcze przed tlenem, parą wodną, aromatami, tłuszczem i innymi zanieczyszczeniami. Możemy wykorzystać właściwości papieru zgrzewalnego do szybkiego oraz skutecznego zastąpienia papierów z polietylenem, bez ponoszenia dodatkowych kosztów – podkreśla Dorota Kośmider z firmy ZING.
Dzięki rozwojowi technologii nowoczesne papiery zgrzewalne oferują szerokie możliwości, które były dotychczas zarezerwowane dla laminatów:
– bariera dla tłuszczu i wilgoci, osiągana dzięki powłokom dyspersyjnym;
– bariera dla pary wodnej i gazów;
– możliwość zgrzewu w niskich temperaturach;
– doskonałe właściwości zadrukowe w technologii offsetowej, cyfrowej oraz fleksograficznej 2.
Powyższe cechy sprawiają, że papier zgrzewalny może być skutecznie stosowany do pakowania produktów suchych (płatki, saszetki na herbatę, cukier, proszek do pieczenia) oraz – przy odpowiedniej konstrukcji, np. typu flowpack – do produktów o wyższych wymaganiach.
Poza aspektem technicznym warto również wspomnieć o marketingowym podejściu do opakowań, ponieważ konsumenci – nawet jeśli opakowanie jest wzbogacone uszlachetnieniami – traktują papierowe pudełko jako bardziej ekologiczne, przyjazne i jednocześnie prestiżowe.
Ograniczenia i wyzwania
Pomimo wielu zalet, papier zgrzewalny ma swoje ograniczenia i wady. Wśród nich należy wymienić niższą barierę wobec gazów w porównaniu z wielomateriałowymi opakowaniami, a także wrażliwość na wysoką wilgotność otoczenia, co przyczynia się do obniżenia trwałości produktu.
Ważnym czynnikiem jest również koszt opakowania, który może być wyższy niż w przypadku zastosowania klasycznych folii. Chociaż 61% Polaków deklaruje, że jest gotowych zapłacić więcej za produkty w bardziej ekologicznych opakowaniach, rzeczywiste zachowania konsumentów świadczą o czymś innym – jeśli mają do wyboru produkt w opakowaniu wielomateriałowym, ale tańszy, chętniej skorzystają właśnie z tej oferty 3.
Recykling
W kontekście wymagań PPWR oraz przydatności do recyklingu należy wziąć pod uwagę, na ile papier zgrzewalny jest rzeczywiście „papierowy”. Ważna w tym przypadku będzie współpraca wprowadzających z drukarniami oraz dostawcami surowca służącego do produkcji opakowań, ponieważ rozporządzenie kładzie duży nacisk na transparentność oraz standaryzację (atesty, deklaracje zgodności).
Zdolność opakowania do recyklingu będzie bezpośrednio powiązana z zastosowanym rodzajem powłoki i jej udziału wagowego. Technologie dyspersyjne opierające się na cienkich warstwach funkcjonalnych pozwalają zachować kompatybilność z procesem odzysku włókien, dzięki czemu opakowanie może być klasyfikowane jako nadające się do recyklingu (również dzięki rozwojowi technologii odzysku surowców) 4.
Warto pamiętać, że PPWR nie premiuje wyłącznie zmiany surowca, ale – przede wszystkim – świadome projektowanie całego opakowania. Liczyć się będzie gramatura, udział warstw funkcyjnych, możliwość odzysku włókien oraz realna przydatność do recyklingu, co wpłynie na ocenę opakowania w pięciostopniowej skali.
Podsumowanie
Papier zgrzewalny nie jest uniwersalnym rozwiązaniem, które można zastosować w każdym przypadku, ale zdecydowanie warto potraktować go jako jeden z ważniejszych materiałów opakowaniowych, dostosowując się do wymagań PPWR. Łączy cechy istotne dla funkcjonalności: zgrzewalność, barierę dla wilgoci oraz tłuszczu, a także ma znakomite właściwości pod druk. Ważny jest również jego potencjał do odzysku włókien, dzięki czemu może otrzymać wyższą ocenę przydatności do recyklingu, jednak kluczowa będzie tutaj współpraca drukarni z dostawcami podłoży do druku.
Dominik Skurzok
1 https://www.prawo.pl/biznes/ppwr-od-2026-r-nowe-wymogi-dla-opakowan-wprowadzanych-na-rynek,1539653.html (dostęp: 9.07.2026).
2 https://www.sappi.com/pl-pl/about-us/news-and-events/sappi-rozszerza-portfolio-nadajacego-sie-do-recyklingu-papieru-o-wysokiej (dostęp: 9.07.2026).
3 https://magazynbiomasa.pl/ekologiczne-opakowania-chetniej-wybieramy-zrownowazone-rozwiazania/.
4 https://spp.pl/wp-content/uploads/2020/12/Recyclability_PL.pdf (dostęp: 9.07.2026).
