W momencie, w którym branża etykiet zaczęła ponownie nabierać rozpędu po okresie wstrząsów ekonomicznych, liderzy biznesowi z całego europejskiego łańcucha wartości etykiet spotkali się z okazji Forum Etykietowego FINAT (FINAT European Label Forum 2025), aby wytyczyć kierunek rozwoju branży w przyszłości. W szybko zmieniającym się otoczeniu, kształtowanym przez globalne naciski, zmieniające się postawy konsumentów i zaostrzające się przepisy dotyczące zrównoważonego rozwoju, forum stało się nieodzowną platformą do wymiany spostrzeżeń, współpracy i wyznaczania strategicznych kierunków.
Ten artykuł, drugi z serii poświęconej ELF, opiera się na opiniach ekspertów: Julesa Lejeune’a (FINAT), Coreya Reardona (AWA), Lindy Lichtmess (Euromonitor), Paula Jenkinsa (ThePackHub) oraz dynamicznej grupie liderów branży. Jaka jest ich wspólna wizja? Wspieranie drukarni etykiet i dostawców w osiągnięciu sukcesu w niepewnych czasach poprzez innowacje, współpracę i zdolność adaptacji.
Sytuacja branży etykietowej w Europie: ożywienie po pandemii COVID-19 i zmiany strukturalne
W swoim sprawozdaniu otwierającym sesję Jules Lejeune przedstawił oparty na danych obraz sytuacji europejskiej branży etykietowej w okresie niestabilności po pandemii COVID-19. Chociaż popyt na etykiety w rolach był kiedyś silnym wskaźnikiem wzrostu PKB, korelacja ta załamała się w 2020 roku, dając początek erze, którą Lejeune nazwał „COVID-owym spaghetti”. Pomimo pewnego ożywienia gospodarczego ogólna wielkość produkcji w 2024 r. utrzymała się na poziomie z 2016 r., ale ożywienie gospodarcze różniło się w zależności od regionu i kraju oraz od odmienności w podstawowych wskaźnikach ekonomicznych.
W 2023 r. powróciliśmy do poziomu z 2013 r., więc w ciągu jednego roku nadrobiliśmy trzy lata. Jednak nadal pozostajemy w tyle za wynikami sprzed pandemii COVID-19.
Lejeune podkreślił, że zmiany strukturalne, takie jak wykluczenie Rosji i Białorusi ze zbioru danych oraz prawdopodobnie zwiększenie dostaw z krajów pozaeuropejskich – takich jak Chiny – pierwotnie spowodowane poważnymi zakłóceniami w łańcuchu dostaw materiałów do produkcji etykiet kilka lat temu, zmieniają kształt rynku, a FINAT zlecił przeprowadzenie rynkowego badania w celu oceny wpływu i konsekwencji tych zmian.
Wskazał również na wzrost popularności materiałów do druku termicznego oraz polipropylenowych, spowodowany rozwojem handlu elektronicznego i innowacyjnością.
Dlaczego ma to znaczenie: producenci drukarek etykietowych muszą przemyśleć swoje strategie rozwoju. Ożywienie gospodarcze przebiega nierównomiernie w poszczególnych regionach (pozytywnie wyróżnia się Hiszpania), a zlecenia premium lub zdywersyfikowane (np. e-handel, etykiety termiczne) oferują pewną odporność na zmiany. Zrozumienie zmian w strukturze materiałów i dynamice zaopatrzenia będzie miało kluczowe znaczenie dla planowania i zaopatrzenia.
Trendy biznesowe: konsolidacja, współpraca i nowe obszary wzrostu
Corey Reardon podkreślił, że konsolidacja i integracja pionowa to cechy charakterystyczne dzisiejszego rynku. Segment materiałów samoprzylepnych stanowi 39% globalnego rynku etykiet, ale za istotną część tej liczby odpowiada popyt na etykiety VIP (z informacjami zmiennymi), stosowane w logistyce, a nie do celów dekoracyjnych.
Istnieje możliwość wyjścia poza rolę przetwórcy – zwycięzcami będą ci, którzy będą współpracować w ramach łańcucha wartości, aby oferować kompleksowe, zrównoważone rozwiązania.
Europa odpowiada za 22% światowej produkcji etykiet, ale nasila się presja konkurencyjna ze strony Azji, a zwłaszcza Chin. Jednocześnie popyt słabnie, a presja inflacyjna zmusza do ponownego przemyślenia modeli operacyjnych.
Konsekwencje dla właścicieli firm: Należy nawiązywać partnerstwa, aby utrzymać konkurencyjność. Niezależnie od tego, czy chodzi o integrację łańcucha dostaw, czy platformy wymiany wiedzy – takie jak FINAT – współpraca staje się czynnikiem sprzyjającym wzrostowi. Firmy, które pozostają w stagnacji, nadal ryzykują pozostawanie w tyle.
Postawy konsumentów: zdrowie, zaufanie i namacalna wartość
Linda Lichtmess przedstawiła jasną analizę nastawienia konsumentów w perspektywie roku 2025. W zachowaniach konsumentów dominują dzisiaj: świadomość prozdrowotna, myślenie o długoterminowej wartości i sceptycyzm wobec niejasnych deklaracji dotyczących zrównoważonego rozwoju. Konsumenci nadal chcą zrównoważonych opcji, ale wymagają dowodów. Efektywność, funkcjonalność i rzeczywiste korzyści to nowa waluta zaufania.
W obliczu strachu przed inflacją na popularności zyskują marki własne, oferując wysoką jakość w przystępnych cenach. Personalizacja oparta na sztucznej inteligencji odgrywa coraz większą rolę, ale zaufanie pozostaje kruche.
Dlaczego ma to znaczenie dla producentów etykiet: marki będą w większym stopniu polegać na etykietach, aby przekazywać zweryfikowane informacje i szybko angażować konsumentów. Inteligentne etykiety, tożsamość cyfrowa i integracja kodów QR nie są już opcjonalne, ale stanowią strategiczne atuty. Producenci etykiet muszą pomagać właścicielom marek w przekładaniu wartości na widoczne, budzące zaufanie elementy opakowań.
Innowacje w projektowaniu etykiet i opakowań: zrównoważony rozwój jako główny czynnik napędzający
Paul Jenkins podkreślił ważną kwestię: zrównoważony rozwój nie jest już tylko trendem, ale motorem wszystkich innowacji.
Pomyśl o miliardach etykiet wyprodukowanych w zeszłym roku. Gdzie one teraz są? Spalone? Na wysypiskach śmieci? Zrównoważony rozwój nie jest czymś, „co fajnie jest mieć” – jest koniecznością.
Jenkins wymienił pięć głównych obszarów innowacji: recyklingowalność, bioopakowania, papieryzacja, ponowne napełnianie/ponowne użycie i redukcja. Innowacje w zakresie etykiet, takie jak konstrukcje z jednolitego materiału i usuwalne tagi RFID, mają kluczowe znaczenie dla umożliwienia funkcjonowania systemów opakowań w obiegu zamkniętym.
Szansa dla przetwórców: Przepisy dotyczące opakowań (np. PPWR, EPR) wkrótce wprowadzą obowiązek recyklingu i minimalnej zawartości materiałów pochodzących z odzysku. Przyszłościowo myślący producenci etykiet, którzy już teraz inwestują w zgodne z przepisami rozwiązania o wartości dodanej, zyskają przewagę konkurencyjną.
Wyzwania branżowe: regulacje, edukacja i tworzenie wartości
Panel branżowy, w którym – oprócz Paula Jenkinsa – w roli prelegentów uczestniczyli przedstawiciele firm All4Labels, Asteria i Reckitt, również potwierdził, że zgodność z przepisami i innowacyjność muszą iść w parze. Arno Melchior (Reckitt) podkreślił rosnący wpływ regulacji: Myśleliśmy, że jesteśmy na dobrej drodze do osiągnięcia celów w zakresie recyklingu, dopóki nie zmieniły się przepisy. Nagle nasze opakowania przestały być z nimi zgodne. Etykiety są kluczowym elementem tego równania.
Gabriela Neves Ferri, globalna wiceprezeska ds. R&D i zrównoważonego rozwoju w All4Labels podkreśliła znaczenie zwiększenia zaangażowania dostawców etykiet: Nie możemy być tylko dostawcami etykiet. Musimy być strategicznymi partnerami, którzy pomagają właścicielom marek w zakresie projektowania, recyklingu i zgodności z przepisami.
Praktyczny wniosek: Edukacja i proaktywna komunikacja są obecnie niezbędnymi usługami. Firmy produkujące etykiety muszą angażować właścicieli marek nie tylko w kwestii dostaw – muszą oferować im wiedzę, testy i wspólne opracowywanie rozwiązań, aby razem tworzyć zrównoważone opakowania zgodne z przepisami.
Wniosek: Wzmocnienie pozycji branży dzięki współpracy i zdolności do adaptacji
Od zmieniających się wzorców popytu i ewoluujących preferencji konsumentów po presję regulacyjną i przełomowe zmiany technologiczne – branża etykiet przechodzi transformację. Jednak w gęstwinie niepewności kryją się również możliwości. Stawiając na innowacje, priorytetowe traktowanie zrównoważonego rozwoju i wspieranie współpracy w ramach całej branży, firmy produkujące etykiety mogą przekształcić przełomowe zmiany w czynnik wyróżniający je na tle konkurencji.
Opracowano na podstawie informacji stowarzyszenia FINAT
